Ανακαλύφθηκε αρχαία ναυτική βάση στον Πειραιά!

ImageHandler

Χρονολογείται από το 493 π.Χ. και ήταν το «κλειδί» για τη νίκη στη Ναυμαχία της Σαλαμίνας – Σύμφωνα με τους αρχαιολόγους πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες ναυτικές βάσεις του αρχαίου κόσμου

Τα ερείπια μιας αρχαίας ναυτικής βάσης, η οποία χρονολογείται από το 493 π.Χ. και ήταν το «κλειδί» για τη νίκη στη Ναυμαχία της Σαλαμίνας ανακάλυψαν στον Πειραιά αρχαιολόγοι από τη Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης μαζί με Έλληνες συναδέλφους τους.

Τα σπουδαία ευρήματα ανακαλύφθηκαν στο αρχαίο λιμάνι της Μουνιχίας, τη ναυτική βάση της αρχαίας Αθήνας, από όπου πιθανότατα απέπλευσαν τα πλοία του αθηναϊκού ναυτικού για τη ναυμαχία της Σαλαμίνας. Κατά την αρχαιότητα Μουνιχία ονομαζόταν ο σημερινός λόφος της Καστέλλας του Πειραιά και συγκεκριμένα η κορυφή και η ανατολική πλαγιά, που αποτελούσε τον λεγόμενο λιμένα Μουνιχίας, το σημερινό Μικρολίμανο.

arxaia vasi gj

Οι επιστήμονες πιστεύουν πως τα δύο τρίτα των ελληνικών πλοίων που συμμετείχαν στη ναυμαχία της Σαλαμίνας επιχειρούσαν από τη συγκεκριμένη ναυτική βάση η κατασκευή της οποίας φαίνεται ότι διατάχθηκε από τον ίδιο τον Θεμιστοκλή.

arx2

Σε αφιέρωμά της για την ανακάλυψη στον Πειραιά, η ισραηλινή «Haaretz» φιλοξενεί, μεταξύ άλλων, δηλώσεις του επικεφαλής των ανασκαφών και καθηγητή του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης, Bjørn Lovén. 

neo limani vasi fff

«Εντοπίσαμε την αρχαία ναυτική βάση του Πειραιά. Βρήκαμε τα υπόστεγα που προστάτευαν τα πλοία όταν αυτά δεν επιχειρούσαν στη θάλασσα, τις οχυρώσεις του λιμανιού», αποκάλυψε, σημειώνοντας ακόμη ότι οι κολώνες που στήριζαν τα υπόστεγα ήταν 1,4×1,4 μέτρα, ενώ τα ίδια τα υπόστεγα είχαν 8 μέτρα ύψος και 50 μέτρα πλάτος, γεγονός που καθιστά τη συγκεκριμένη ναυτική βάση μια από τις μεγαλύτερες του αρχαίου κόσμου! 

limani arxaia vasi gh

Πώς βρήκαν, όμως οι αρχαιολόγοι την αρχαία ναυτική βάση;

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οδηγήθηκαν στο σημείο το 2010 από έναν ψαρά ο οποίος όταν ήταν παιδί συνήθιζε να κάθεται και να ψαρεύει πάνω σε μια αρχαία κολώνα, η οποία ήταν -όπως αποδείχτηκε- κομμάτι του αρχαίου λιμανιού το οποίο ήταν ικανό να φιλοξενήσει εκατοντάδες τριήρεις. 

Αφού ο ψαράς τους οδήγησε στο σημείο, δύτες βούτηξαν στη θάλασσα και ανάμεσα σε σύγχρονα συντρίμμια, άγκυρες και λάσπη, «έπεσαν» πάνω σε ένα μοναδικό εύρημα: στα ερείπια ενός αρχαίου μνημειακού τείχους στον βυθό της θάλασσας. 

limani neo gh

 

«Είχε μια τεράστια οχύρωση και χώρο ικανό να φιλοξενήσει εκατοντάδες τριήρεις, ενώ ήταν πάρα πολύ δύσκολο να βρεθεί καθώς είχε θαφτεί κάτω από τα νερά της αλιείας και τα σκάφη αναψυχής στη Μαρίνα Ζέας», σημειώνουν ακόμη οι συγγραφεύς της μελέτης, με τον καθηγητή Lovén να τονίζει ότι μερικές μέρες η ορατότητα κάτω από τα νερά ήταν μικρότερη των 20 εκατοστών!

Η Ναυμαχία της Σαλαμίνας

Η Ναυμαχία της Σαλαμίνας  διεξήχθη στις 22 Σεπτεμβρίου του 480 π.Χ, στα Στενά της Σαλαμίνας μεταξύ της συμμαχίας των ελληνικών πόλεων-κρατών και της Περσικής Αυτοκρατορίας και αποτέλεσε την σημαντικότερη σύγκρουση και την αρχή του τέλους της δεύτερης περσικής εισβολής στην Ελλάδα, η οποία ξεκίνησε το 480 π.Χ.

Αρχικά, οι Έλληνες σχεδίαζαν να σταματήσουν τους Πέρσες στις Θερμοπύλες και στο Αρτεμίσιο. Στη μάχη των Θερμοπυλών, οι Πέρσες εξολόθρευσαν τις περιορισμένες Ελληνικές δυνάμεις που είχαν παραταχθεί στο ομώνυμο στενό, χάρη στην προδοσία του Εφιάλτη. Στο Αρτεμίσιο, ο συμμαχικός στόλος έχασε περίπου τα μισά πλοία του, ενώ ο περσικός στόλος έχασε το 1/4 των πλοίων του. Μόλις οι Σύμμαχοι πληροφορήθηκαν για την καταστροφή στις Θερμοπύλες αποφάσισαν να υποχωρήσουν. Αυτό επέτρεψε στους Πέρσες να καταλάβουν τη Βοιωτία και την Αττική.

Οι Πελοποννήσιοι ήθελαν να σταματήσουν τον περσικό στόλο στον Ισθμό της Κορίνθου. Παρ’ όλα αυτά, ο Αθηναίος στρατηγός και πολιτικός Θεμιστοκλής έπεισε τους Έλληνες να αντιμετωπίσουν τους Πέρσες στη Σαλαμίνα, ελπίζοντας ότι μια νίκη θα εμπόδιζε τους Πέρσες να εισβάλουν στην Πελοπόννησο. Ο Θεμιστοκλής ανάγκασε τον Ξέρξη να επιτεθεί στα Στενά της Σαλαμίνας, όπου η αριθμητική υπεροχή των Περσών ήταν άχρηστη και προβληματική. Στη ναυμαχία, ο ελληνικός στόλος πέτυχε μια σημαντική νίκη, αφού κατέστρεψε 300 περσικά πλοία.

Μετά τη ναυμαχία, ο Ξέρξης, μαζί με ένα μεγάλο μέρος του στρατού, επέστρεψε στην Ασία, ενώ για την υποταγή της Ελλάδος παρέμεινε ο Μαρδόνιος με τον υπόλοιπο περσικό στρατό. Αλλά το 479 π.Χ. οι Πέρσες υπέστησαν σοβαρή ήττα στις Πλαταιές και στη Μυκάλη και σταμάτησαν τις επιθέσεις τους στην ηπειρωτική Ελλάδα. Λίγο αργότερα, οι Έλληνες πέρασαν στην αντεπίθεση. Σύμφωνα με τους ιστορικούς, αν οι Πέρσες νικούσαν στη Σαλαμίνα, θα είχε σταματήσει η ανάπτυξη της Ελλάδος και κατά συνέπεια ο δυτικός πολιτισμός δεν θα ήταν αυτό που είναι σήμερα. Γι’ αυτό, η ναυμαχία της Σαλαμίνας θεωρείται από τις πιο σημαντικές μάχες στην ανθρώπινη ιστορία

Ο Ηρόδοτος αναφέρει ότι ο συμμαχικός στόλος είχε 378 τριήρεις, και αναφέρει τον αριθμό των πλοίων που έστειλε κάθε πόλη-κράτος. Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με τις προσθέσεις, οι Έλληνες διέθεταν 366 πλοία. Δεν αναφέρεται ρητά ότι όλες οι 378 τριήρεις πολέμησαν στη Σαλαμίνα (ἀριθμὸς δὲ ἐγένετο ὁ πᾶς τῶν νεῶν, πάρεξ τῶν πεντηκοντέρων, τριηκόσιαι καὶ ἑβδομήκοντα καὶ ὀκτώ) και επίσης λέει ότι οι Αιγινήτες συμμετείχαν με 30 τριήρεις (νησιωτέων δὲ Αἰγινῆται τριήκοντα παρείχοντο). Ο ιστορικός Macaulay πιστεύει ότι η διαφορά αφορά τη φρουρά που έπλευσε από την Αίγινα. Όπως αναφέρει ο Ηρόδοτος, δύο περσικά πλοία αυτομόλησαν στους Έλληνες, ένα πριν τη ναυμαχία του Αρτεμισίου και ένα πριν τη ναυμαχία της Σαλαμίνας, άρα ο συνολικός στόλος πρέπει να είναι 380 πλοία.

Σύμφωνα με τον Αισχύλο, ο οποίος συμμετείχε στη ναυμαχία, ο ελληνικός στόλος είχε 310 τριήρεις. Ο Κτησίας ισχυρίζεται ότι ο αθηναϊκός στόλος είχε μόνο 110 τριήρεις, αριθμός ο οποίος συνδέεται με τον αριθμό του Αισχύλου. Σύμφωνα με τον Υπερείδη, ο ελληνικός στόλος είχε μόνο 220 πλοία. Ο στόλος ήταν, στην πραγματικότητα, υπό την ηγεσία του Θεμιστοκλή, αλλά τυπικά ήταν υπό τη διοίκηση του Σπαρτιάτη Ευρυβιάδη, όπως είχε συμφωνηθεί στο συμβούλιο του 481 π.Χ.

Ο τάφος του Αριστοτέλη παρουσιάζεται στην επιστημονική κοινότητα

o-tafos-tou-aristoteli-parousiazetai-stin-epistimoniki-koinotita (3)

Το σπουδαιότερο εύρημα της εικοσαετούς ανασκαφικής έρευνας στα αρχαία Στάγειρα ανακοινώνεται σήμερα στη Θεσσαλονίκη, σε εκατοντάδες κορυφαίους αριστοτελιστές της παγκόσμιας επιστημονικής κοινότητας. Πρόκειται για τον τάφο του Αριστοτέλη, που διασώζεται εδώ και 2.400 χρόνια στη γενέτειρά του, καθώς και το ηρώο που είχε δημιουργηθεί προς τιμήν του από τους συμπολίτες του.

Πολυετείς έρευνες αφήνουν ελάχιστες αμφιβολίες για το εξαιρετικής σημασίας ταφικό μνημείο που ταυτίζεται πλέον με τον Σταγειρίτη φιλόσοφο.

Η επίσημη ανακοίνωση για το ταφικό μνημείο του Αριστοτέλη γίνεται  το μεσημέρι από τον διδάκτορα κλασσικής αρχαιολογίας Κώστα Σισμανίδη, ο οποίος έχει κάνει τις ανασκαφές στον αρχαιολογικό χώρο των Σταγείρων και ήταν επικεφαλής της ΙΣΤ΄ Εφορείας Προιστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων. Η ανακοίνωση εντάσσεται στο πλαίσιο του Παγκοσμίου Συνεδρίου για τον Αριστοτέλη, το οποίο διεξάγεται αυτές τις ημέρες στην Θεσσαλονίκη με αφορμή τα 2.400 χρόνια από την γέννησή του. Το συνέδριο «Αριστοτέλης 2.400 χρόνια» τελεί υπό την αιγίδα της Unesco και σε αυτό μετέχουν εκατοντάδες επιστήμονες από 41 χώρες.

o-tafos-tou-aristoteli-parousiazetai-stin-epistimoniki-koinotita

Tα ανασκαφικά δεδομένα και παλιές γραμματειακές πηγές συγκλίνουν στην άποψη ότι το αψιδωτό οικοδόμημα και ο βωμός σε μαρμαροθετημένο δάπεδο των ελληνιστικών χρόνων, που αποκάλυψαν οι ανασκαφές στην αρχαία πόλη το 1996, δεν μπορεί παρά να ήταν ο τάφος και το ηρώο του Αριστοτέλη. Ένα ταφικό ηρώο όπου οι Σταγειρίτες μετέφεραν και εναπόθεσαν την τέφρα του φιλοσόφου αμέσως μετά τον θάνατό του στη Χαλκίδα, τον τίμησαν ως ήρωα, σωτήρα, νομοθέτη και δεύτερο «οικιστή» της πόλης τους, εφόσον με δική του μεσολάβηση στον Φίλιππο επανιδρύθηκαν (340 π.Χ) τα Στάγειρα, που είχαν καταστραφεί από τον ίδιο Μακεδόνα βασιλιά το 349 π.Χ.

o-tafos-tou-aristoteli-parousiazetai-stin-epistimoniki-koinotita (1)

«Δεν έχουμε αποδείξεις αλλά ισχυρότατες ενδείξεις – φθάνουν σχεδόν στη βεβαιότητα. Η θέση στην οποία κτίστηκε το πεταλωτό οικοδόμημα, μέσα στην πόλη και κοντά στην Αγορά (κατά παρέκκλιση των νενομισμένων), με πανοραμική θέα προς όλες τις κατευθύνσεις. Η εποχή της κατασκευής του στην αρχή – αρχή ακόμη της ελληνιστικής περιόδου. Το ασύμβατο για άλλες χρήσεις σχήμα του. Ο δημόσιος χαρακτήρας του και η μεγάλη βιασύνη που διακρίνεται στην κατασκευή του, με ποιοτικό, άλλα ετερόκλητο οικοδομικό υλικό σε δεύτερη χρήση. Η ύπαρξη βωμού σε τετραγωνισμένο δάπεδο. Όλα αυτά οδηγούν στο συμπέρασμα ότι το σωζόμενο αψιδωτό κτίσμα ήταν ο τάφος – ηρώο του Αριστοτέλη», επισημαίνει ο ανασκαφέας, μελετητής των αρχαίων Σταγείρων, αρχαιολόγος Κώστας Σισμανίδης στην πρώτη επιστημονική ανακοίνωση που κάνει σήμερα για τον «τάφο του Αριστοτέλη» στο παγκόσμιο συνέδριο.

o-tafos-tou-aristoteli-parousiazetai-stin-epistimoniki-koinotita (2)

 

Το ταφικό οικοδόμημα εντοπίστηκε ανάμεσα στη στοά του 5ου αιώνα και στον αρχαϊκό ναό του Διός Σωτήρος και της Αθηνάς Σώτειρας (6ος αιώνας π.Χ.), μεταξύ της αρχαϊκής και της κλασικής πόλης, στη χερσόνησο «Λιοτόπι». Η αψιδωτή του κάτοψη (10 περίπου μέτρα), το σχήμα του, η ύπαρξη ορθογώνιου μαρμαροθετημένου δαπέδου με κενή επιφάνεια-βωμό (1,30×1,70 μ.) είχαν προβληματίσει πολύ τον αρχαιολόγο ερευνητή, καθώς περιβάλλει επακριβώς έναν τετράγωνο βυζαντινό πύργο. Το οικοδόμημα έφερε στέγη με κεραμίδια από το βασιλικό κεραμοποιείο, επιβεβαιώνοντας τον δημόσιο χαρακτήρα του.

Κινητά ευρήματα, κεραμική, περισσότερα από πενήντα νομίσματα χρονολογούν τάφο και βωμό στους χρόνους περίπου του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ποιος όμως ήταν ο ένοικός του; Γραμματειακές πηγές δίνουν τη ζητούμενη απάντηση, με κυριότερες το χειρόγραφο αρ. 257 της Μαρκιανής Βιβλιοθήκης και μία αραβική βιογραφία του Αριστοτέλη. Σύμφωνα με αυτές, μετά τον θάνατό του στη Χαλκίδα (322 π.Χ), οι Σταγειρίτες μετέφεραν την τέφρα του με χάλκινη υδρία, την έθαψαν σε μεγάλο υπέργειο τάφο μέσα στην πόλη τους, δίπλα στον οποίο έστησαν και βωμό, σε έναν τόπο που τον ονόμασαν «Αριστοτέλειον» και στον οποίο συνεδρίαζε στο εξής η Βουλή. Προς τιμήν του καθιέρωσαν μεγάλες ετήσιες γιορτές και αγώνες, τα «Αριστοτέλεια».

Η  πρώτη επιστημονική ανακοίνωση για τον «τάφο του Αριστοτέλη» πραγματοποιείται στο παγκόσμιο συνέδριο «Αριστοτέλης 2.400 χρόνια», το οποίο διεξάγεται στην αίθουσα 15 της παλιάς Φιλοσοφικής του ΑΠΘ.

πηγή: naftemporiki.gr

Σημαντικά νέα ευρήματα στις ανασκαφές στο Φαληρικό Δέλτα

Faliro_nekropoli_1-506x338

Νέα εντυπωσιακά ευρήματα ήρθαν στο φως τις τελευταίες 20 ημέρες, με την ανασκαφή που πραγματοποιείται στην περιοχή του Φαληρικού Δέλτα, στο πλαίσιο του έργου για την κατασκευή του Κέντρου Πολιτισμού-Ίδρυμα «Σταύρος Νιάρχος». Τα ευρήματα παρουσίασε στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ) η έφορος αρχαιοτήτων Δυτικής Αττικής, Πειραιώς και Νήσων Στέλλα Χρυσουλάκη, η οποία εισηγήθηκε τη συνέχιση της ανασκαφής λόγω της σπουδαιότητας των ευρημάτων.

Στο νότιο τμήμα του σκάμματος και μάλιστα στην ανώτερη στρώση της νεκρόπολης, δηλαδή σε βάθος μόλις 2,5 μέτρων από την επιφάνεια, ανακαλύφθηκε πολυάνδριο, ομαδική ταφή 80 δεσμωτών, οι οποίοι είναι τοποθετημένοι ο ένας δίπλα στον άλλο, αρκετοί δε από αυτούς φέρουν χειροπέδες. Το σημαντικό στοιχείο του ευρήματος είναι ότι μπορεί να χρονολογηθεί με ασφάλεια εξαιτίας δύο τριφυλλόστομων οινοχόων που βρέθηκαν, τοποθετώντας το στο τρίτο τέταρτο του 7ου αιώνα, γεγονός που ενδέχεται να το συνδέει με το Κυλώνειον Άγος.

Faliro_nekropoli_4-579x338

Από την ομαδική ταφή των 80 ανδρών έχει καθαριστεί το 50% και φαίνεται ότι είναι νέοι άνδρες, καλοζωισμένοι, με άριστη οδοντοφυΐα, και εκ πρώτης όψεως δεν έχουν κατάγματα στα οστά. Ένας, μόνο, είχε αιχμή βέλους καρφωμένη στον ώμο και η εξήγηση είναι πως ίσως είχε αιχμαλωτιστεί.

Από την άποψη της ταφονομίας, στο σημείο αυτό της νεκρόπολης εμφανίζεται για πρώτη φορά μια συνεπής διάταξη στο χώρο, τόσο για τις ταφικές πυρές όσο και για τους κιβωτιόσχημους τάφους και σαφής προσανατολισμός Β-Ν που είναι παράλληλος με την αρχαία ακτογραμμή.

Ο τελευταίος νεκρός που αποκαλύφθηκε στις 31 Μαρτίου έχει δεμένα πόδια, πράγμα που ίσως συνδέει το πολυάνδριο της Εσπλανάδας με τους αποτυμπανισμένους που αποκαλύφθηκαν έναν αιώνα νωρίτερα, σύμφωνα με την κα Χρυσουλάκη.

Το ΚΑΣ κλήθηκε να γνωμοδοτήσει ως προς τη διατήρηση ή όχι των αρχαιοτήτων που αποκαλύφθηκαν στην περιοχή δενδροφύτευσης του Κέντρου, αλλά λόγω των εντυπωσιακών ευρημάτων που παρουσίασε η επικεφαλής της ανασκαφής, το ΚΑΣ αποφάσισε να κάνει αυτοψία στο χώρο και να ζητήσει την ολοκληρωμένη πρόταση της Εφορείας για την από εδώ και πέρα διαχείριση του χώρου. Το Ίδρυμα «Σταύρος Νιάρχος» στις συνεννοήσεις με την έφορο έχει καταστήσει σαφές ότι δεν πρόκειται να κάνει εκεί δεντροφυτεύσεις μετά τα ευρήματα, όμως δεν έχει πάρει θέση για τη συνολική διαχείριση του χώρου.

Η γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού Μαρία Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη αναφέρθηκε στην υπουργική απόφαση που προβλέπει τη δημιουργία μικρού μουσείου που θα περιλαμβάνει τα ευρήματα και σημείωσε ότι είναι απαραίτητο να υπάρξει πλήρης πρόταση από την Εφορεία Αρχαιοτήτων.

Faliro_nekropoli_3-489x338

 

Την Πέμπτη 14 Απριλίου 2016 το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Προέδρου του και Γενικής Γραμματέως του ΥΠΠΟΑ, Μαρίας Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη, πραγματοποίησε αυτοψία στο εύρημα που αποκαλύφθηκε πρόσφατα κατά τις ανασκαφικές εργασίες στο Κέντρο Πολιτισμού του Φαλήρου – Ίδρυμα Στ. Νιάρχος, προκειμένου να ενημερωθεί και στη συνέχεια να γνωμοδοτήσει για τη διαχείριση του θέματος, τακτική που ακολουθείται από το Συμβούλιο σε μείζονος σημασίας ευρήματα.

Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση του ΥΠΠΟΑ, κατά τη σύσκεψη που ακολούθησε τα μέλη του Συμβουλίου εκτιμώντας ότι για την ολοκληρωμένη αντιμετώπιση του πολύ σημαντικού θέματος απαιτείται διεπιστημονική προσέγγιση, ζήτησαν να έχουν την άποψη εμπειρογνωμόνων, οι οποίοι να εισηγηθούν σχετικά, προκειμένου να εξεταστεί η υπόθεση σε αμέσως επόμενη συνεδρία του Συμβουλίου.

Faliro_nekropoli_2-450x338

 

Για το ιστορικό της συγκεκριμένης ανασκαφής το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού αναφέρει στην ανακοίνωσή του:

«Σε έκταση παραχωρηθείσα στο “Κέντρο Πολιτισμού – Ίδρυμα Στ. Νιάρχος ΑΕ” για την κατασκευή του Κέντρου Πολιτισμού του Φαλήρου, στο πλαίσιο πραγματοποίησης της φυτοτεχνικής μελέτης του έργου στην περιοχή κατασκευής της μελλοντικής “Εσπλανάδας”, εκτελούνται έργα σωστικής ανασκαφής από την Εφορεία  Αρχαιοτήτων Δυτικής Αττικής, Πειραιώς και Νήσων υπό τη διεύθυνση της κας Στέλλας Χρυσουλάκη.

»Η περιοχή κατασκευής του έργου εντάσσεται στο φαληρικό Αλίπεδον. Πρόκειται για περιοχή προσχωσιγενή, καθώς ο ποταμός Κηφισός και οι παραπόταμοί του εκβάλλουν στον φαληρικό όρμο εναποθέτοντας ιλύ. Η ακτογραμμή κατά την αρχαιότητα εντοπίζεται αμέσως νότια του Αλιπέδου όπου ο όρμος του Φαλήρου αποτελούσε μέχρι τους περσικούς πολέμους τον κύριο λιμένα του άστεως.

»Στην εν λόγω θέση αποκαλύφθηκε η συνέχεια της Νεκρόπολης του Φαλήρου η οποία κατά τμήματα και κατά περιστάσεις ανασκάπτεται από το 1911. Οι σωστικές ανασκαφές που διεξάγονται με μεγάλη προσοχή και φροντίδα από την Αρχαιολογική Υπηρεσία από το 2012 απέδειξαν ότι η νεκρόπολη του Φαλήρου είναι εξαιρετικά εκτεταμένη και τοποθετείται στον χρονολογικό ορίζοντα από τα μέσα του 8ου έως και τον 4ο αιώνα π.Χ. Έως τώρα έχουν εντοπιστεί συνολικά 287 ταφές, εκ των οποίων 145 είναι οι λεγόμενες ελεύθερες (λακκοειδείς εντός της άμμου), 87 εγχυτρισμοί, 18 ταφικές πυρές, 35 κιβωτιόσχημοι, 1 λάρνακα και 1 ζωική ταφή ιπποειδούς. Εκτός από τις ταφές που αποτελούν αποκλειστικά κινητά ευρήματα, στο εν λόγω σκάμμα της Εσπλανάδας εντοπίστηκαν για πρώτη φορά κτιστές κατασκευές όπως κιβωτιόσχημοι τάφοι και πλινθόκτιστες ταφικές πυρές. Ιδιαίτερης αρχαιολογικής και ιστορικής σημασίας είναι δύο ομαδικές ταφές, οι οποίες αποκαλύπτονται στο νοτιοανατολικό τμήμα της “Εσπλανάδας”. Έχουν αποκαλυφθεί 80 ταφές, πολλοί εκ των νεκρών είναι τοποθετημένοι πρηνηδόν, ενώ οι 36 φέρουν μεταλλικούς κλοιούς στους καρπούς. Δύο μικρά αγγεία που εντοπίστηκαν ανάμεσα στους σκελετούς δίνουν δυνατότητα χρονολόγησης στο τρίτο τέταρτο του 7ου αι. π.Χ., μία εποχή μεγάλων πολιτικών αναταραχών στην ευρύτερη περιοχή».

πηγή: archaiologia.gr

Αίγυπτος: Στο φως νεκρόπολη 3.400 ετών

aiguptos-sto-fos-nekropoli-3400-eton

Νεκρόπολη 3.400 ετών ανακαλύφθηκε σε λατομείο της Αιγύπτου, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Αρχαιοτήτων της χώρας. Η νεκρόπολη αποτελείται από δεκάδες λαξευτούς τάφους και βρέθηκε στην περιοχή Τζεμπέλ ελ – Σιλσίλα, βόρεια του Ασουάν.

aiguptos-sto-fos-nekropoli-3400-eton (1)

«Μέχρι στιγμής έχουμε καταγράψει περισσότερους από 40 τάφους , ανάμεσά τους και έναν μικρό ναό στις όχθες του Νείλου» είπε η Μαρία Νίλσον του Lund University της Σουηδίας στο Discovery News.

«Πολλοί από τους τάφους βρίσκονται σε κακή κατάσταση. Έχουν υποστεί βαριά διάβρωση και μεγάλη φθορά, λόγω της ανόδου του νερού και της υψηλής περιεκτικότητάς του σε αλάτι» σημειώνει η ίδια.

aiguptos-sto-fos-nekropoli-3400-eton (2)

 

Η νεκρόπολη είναι της 18ης Δυναστείας της Αιγύπτου αν και ο επικεφαλής του τομέα Αρχαιοτήτων της Αιγύπτου, Μαχμούντ Αφίφι, σημειώνει ότι οι τάφοι χρησιμοποιήθηκαν πιθανότατα εκ νέου στη διάρκεια της 19ης Δυναστείας. Σύμφωνα με τις πρώτες ενδείξεις, στους τάφους υπάρχουν οστά ανδρών, γυναικών και παιδιών διαφορετικών ηλικιών.

Οι περισσότεροι τάφοι έχουν κρύπτες και αποτελούνται από μία ή δύο αίθουσες. Ορισμένοι έχουν σκαλιά που οδηγούν σε μία τετράγωνη αίθουσα, στη συνέχεια σε μία κύρια είσοδο, ενώ υπάρχουν μονοπάτια σε κάθε πλευρά της εισόδου, με τις εισόδους να καλύπτονται από μεγάλες πέτρες.

Αρχαιολόγοι εκτιμούν ότι αυτή είναι η πρώτη φορά που ανακαλύπτονται στην περιοχή τάφοι με σκάλες και θεωρούν το εύρημα πολύ σημαντικό.

πηγή: naftemporiki.gr

Ισαακ Νεύτων

isaac-newton-list-of-sins

Σαν σήμερα φεύγει από την ζωή, το 1727, ο Ισαάκ Νεύτων, Άγγλος φυσικός, μαθηματικός, αστρονόμος, φιλόσοφος, αλχημιστής και πατέρας της μηχανικής… διετύπωσε τους 3 θεμελιώδους νόμους της μηχανικής και το γνωστό νόμο της βαρύτητας όπου αρκετές δεκαετίες αργότερα τον αναθεώρησε ο Αϊνστάιν με τη γενική θεωρία της σχετικότητας λέγοντας το μνημειώδες “Νεύτων, συγχώρεσέ με”!

Πρώτος Νόμος του Νεύτωνα ή αλλιώς Νόμος της Αδράνειας: “Κάθε σώμα, που βρίσκεται μέσα σε ένα αδρανειακό σύστημα, διατηρεί την κατάσταση ηρεμίας, ή ευθύγραμμης και η ομαλής κίνησής του, εφόσον καμία εξωτερική δύναμη δεν επιδρά για τη μεταβολή της ή η συνισταμένη των δυνάμεων ισούται με 0″.

Δεύτερος Νόμος του Νεύτωνα ή αλλιώς Θεμελιώδης νόμος της μηχανικής: “Η συνισταμένη των δυνάμεων που ασκούνται σε ένα σώμα, ισούται με το ρυθμό μεταβολής της ορμής του σώματος, ισούται δηλαδή με το γινόμενο της μάζας του που επικρατεί εκεί, επί την επιτάχυνση που αποκτά.”

Τρίτος Νόμος του Νεύτωνα ή αλλιώς Νόμος δράσης-αντίδρασης: “Οι δυνάμεις που εξασκούνται από την αλληλεπίδραση δύο σωμάτων είναι πάντα ίσες κατά το μέτρο και αντίθετες κατά τη φορά”.

Ο νόμος της βαρύτητας ή αλλιώς ο Νόμος της παγκόσμιας έλξης:
Οι ελκτικές δυνάμεις μεταξύ δύο ουρανίων σωμάτων είναι ανάλογες του γινομένου των μαζών τους και αντιστρόφως ανάλογες του τετραγώνου της μεταξύ των κέντρων μάζας τους απόστασης.

Καρτέσιος

31341-rdekart-n

Σαν σήμερα, γεννήθηκε το 1596 ο Ρενέ Ντεκάρτ, γνωστότερος στην Ελλάδα ως Καρτέσιος, Γάλλος φιλόσοφος και μαθηματικός. Έμεινε στην ιστορία μεταξύ άλλων και για τη ρήση του «σκέφτομαι, άρα υπάρχω».
Ο Καρτέσιος ήταν ένας από τους σπουδαιότερους διανοητές του Διαφωτισμού. Ο πατέρας του ήταν ανώτατος δικαστικός λειτουργός. Πρώτα σπούδασε νομικά κατ΄απαίτηση του πατέρα του. Στην συνέχεια όμως έστρεψε το ενδιαφέρον του στα μαθηματικά και τη φυσική, μετά την συνάντησή του με τον Ιsaac Beeckman. Ανέπτυξε την αναλυτική γεωμετρία, και ήταν ο πρώτος που εισήγαγε την έννοια του μεταβλητού μεγέθους και της μεταβλητής συνάρτησης (με τα σύμβολα x, y, z, και τις μεταβλητές α, β, γ), επιτυγχάνοντας την ένωση της γεωμετρίας και της άλγεβρας. Έδειξε τον τρόπο επίλυσης τριτοβάθμιων εξισώσεων με κανόνα και διαβήτη, προσδιόρισε τον αριθμό των θετικών και αρνητικών ριζών με τον κανόνα των σημείων. Είναι γνωστή έως τις μέρες μας η Γεωμετρία του Ντεκάρτ, το γνωστό καρτεσιανό επίπεδο συντεταγμένων, για την κατασκευή καμπυλών πάνω στο επίπεδο. Επίσης είναι γνωστό και ότι από τον Καρτέσιο, πάνω σε μία ευθεία γραμμή οι πραγματικοί αριθμοί διατάχθηκαν, ερμηνεύοντας έτσι και τους αρνητικούς!
Ιστορικό το φιλοσοφικό του έργο, και ιδίως μεταξύ άλλων το διαμάντι “Λόγος περί της μεθόδου” όπου προσέγγισε τα ζητήματα της μεθόδου της γνώσης, της σχέσης σώματος-ψυχής και ύλης-πνεύματος, αλλά και το θέμα της ύπαρξης θεού.
“Μπορώ να αμφιβάλλω για όλα τα πράγματα που με περιβάλλουν και για όλα όσα σκέφτομαι. Οι άνθρωποι συχνά σφάλλουν στους συλλογισμούς τους ακόμα και σε απλά θέματα και δεν υπάρχει λόγος να πιστεύω ότι οι αισθήσεις μου δεν με ξεγελούν ή ότι οι σκέψεις μου δεν είναι παρά σαν τα όνειρά μου όταν κοιμάμαι. Μπορώ να αμφιβάλλω λοιπόν για όλα όσα σκέφτομαι και πιστεύω, αλλά για ένα πράγμα σε καμία περίπτωση δεν μπορώ να αμφιβάλλω, δηλαδή για το ότι αμφιβάλλω. Κατόπιν πρόσεξα πως, ενώ εγώ ήθελα να σκεφτώ έτσι, ότι όλα ήταν ψεύτικα έπρεπε αναγκαστικά, εγώ που το σκεπτόμουν, να είμαι κάτι. Και παρατηρώντας πως τούτη η αλήθεια: σκέπτομαι, άρα υπάρχω ήταν τόσο γερή και τόσο σίγουρη ώστε όλες μαζί οι εξωφρενικές υποθέσεις των σκεπτικών φιλοσόφων δεν ήταν ικανές να την κλονίσουν, έκρινα πως μπορούσα δίχως ενδοιασμούς να την παραδεχθώ σαν την πρώτη αρχή της φιλοσοφίας που αναζητούσα”.

Κάρολος Κουν

καρολος κουν

Ο Κάρολος Κουν  ήταν κορυφαίος Έλληνας θεατρικός σκηνοθέτης. Φοίτησε στη Ροβέρτειο Σχολή της Κωνσταντινούπολης και σπούδασε αισθητική στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης.

Το 1929 διορίστηκε καθηγητής αγγλικών στο Κολλέγιο Αθηνών. Η πρώτη του εμφάνιση ως σκηνοθέτη ήταν στο Τέλος του ταξιδιού του Σέριφ και με μαθητές του, από το Κολλέγιο, παρουσίασε έργα του Αριστοφάνη (Όρνιθες, Βάτραχοι, Κύκλωπας, Πλούτος) και τουΣαίξπηρ (Όνειρο Θερινής Νυκτός). Ίδρυσε τη Λαϊκή Σκηνή (1934-36) και συνεργάστηκε με διάφορους θιάσους (Κατερίνας,Κοτοπούλη, κ.ά.).

Το 1942 ίδρυσε το Θέατρο Τέχνης όπου και ανέβασε Ίψεν, Τζορτζ Μπέρναρντ Σω, Πιραντέλλο και μετά την απελευθέρωση για πρώτη φορά στην Ελλάδα Λόρκα, Τένεσι Ουίλιαμς, Μίλερ κ.ά. Επίσης το ίδιο έτος (1942) ίδρυσε τη Δραματική Σχολή του θεάτρου του, στην οποία μαθήτευσαν οι σημαντικότεροι σκηνοθέτες και ηθοποιοί της μεταπολεμικής γενιάς.

Οικονομικές όμως δυσχέρειες ανάγκασαν το Θέατρο Τέχνης να διαλυθεί (1949) το οποίο άνοιξε πάλι το 1954 σε μορφή κυκλικού θεάτρου. Τη περίοδο εκείνη (1950-53) ο Κουν συνεργάστηκε με το Εθνικό Θέατρο, σκηνοθετώντας Τσέχοφ (Ο θείος Βάνιας, Οι τρεις αδερφές), Πιραντέλο (Ερρίκος Δ΄), κ.λπ.

Με μαθητές της Δραματικής Σχολής του όταν συγκρότησε και πάλι το 1954 το Θέατρο Τέχνης, με τη μορφή κυκλικού θεάτρου, εκτός τους παλαιούς συγγραφείς ο Κουν παρουσίασε τα καινούργια ρεύματα του ξένου μεταπολεμικού θεάτρου (Μπρεχτ, Ιονέσκο, Μπέκετ,Πίντερ, Ντάριο Φο, Αραμπάλ κ.ά.) και παράλληλα παρουσίασε έργα πολλών νέων Ελλήνων προικισμένων συγγραφέων – Σεβαστίκογλου, Καμπανέλλη, Κεχαΐδη, Σκούρτη, Αναγνωστάκη και Ευθυμιάδη επιστρέφοντας σε έργα των αρχαίων τραγικών και του Αριστοφάνη.

Από το 1957 ανεβάζει αρχαίο δράμα, αρχικά στο θέατρό του παρουσίασε τον Πλούτο και το 1959 τους Όρνιθες του Αριστοφάνη, που θεωρήθηκε παράσταση-σκάνδαλο λόγω της πρωτοποριακής της μορφής, και στη συνέχεια στο Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, για να συνεχίσει στο “Θέατρο των Εθνών” του Παρισιού, Λονδίνο, Ζυρίχη, Μόναχο, Μόσχα,Λένινγκραντ, Βαρσοβία, Βενετία, Φεστιβάλ Βιέννης, Διεθνές θεατρικό Φεστιβάλ Βελιγραδίου, Ελληνική Εβδομάδα του Ντόρτμουντ, Φεστιβάλ Φλάνδρας και σκανδιναβικές πρωτεύουσες με τα έργα “Όρνιθες”, “Πέρσες”, “Επτά επί Θήβας”, “Αχαρνής”, “Οιδίπους Τύραννος”, “Λυσιστράτη”, “Βάκχες” και “Ειρήνη”.

Επίσης, παρουσίασε έργα ξένων συγγραφέων, όπως των Ουάιλντερ (Μικρή μας πόλη), Σαρτρ (Κεκλεισμένων των θυρών), Πάτρικ (Αυγουστιάτικο φεγγάρι), Ουίλιαμς (Ξαφνικά πέρσι το καλοκαίρι, Τριαντάφυλλο στο στήθος, Καλοκαίρι και καταχνιά), Μπρεχτ (Ο κύκλος με την κιμωλία, Ο καλός άνθρωπος του Σετσουάν), Ιονέσκο (Ρινόκερος), Μίλερ (Ο θάνατος του εμποράκου), Ο’ Νιλ (Ο παγοπώλης έρχεται), Μπέκετ (Περιμένοντας τον Γκοντό), Πίντερ, Άλμπι, Αραμπάλ, Ζενέ, Βάις, κ.ά. Οι περισσότεροι μάλιστα απ’ αυτούς τους συγγραφείς πρωτοπαρουσιάστηκαν στην Ελλάδα από το Θέατρο Τέχνης. Παράλληλα, σκηνοθέτησε έργα νέων Ελλήνων θεατρικών συγγραφέων, όπως των Καμπανέλλη, Κεχαΐδη, Σκούρτη, Σεβαστίκογλου, Αρμένη, Λ. Αναγνωστάκη (Η αυλή των θαυμάτων, Αγγέλα, Η πόλη, Βαβυλωνία, κ.λπ.).

Το 1984 το ελληνικό κράτος παραχώρησε έναν χώρο στην Πλάκα, για την ανέγερση του θεάτρου Κ. Κουν.

Τιμήθηκε με το παράσημο Φοίνικα, το Αργυρό Μετάλλιο της Ακαδημίας Αθηνών και το βραβείο Θεάτρου των Εθνών. Με τη διαθήκη του, που δημοσιεύτηκε λίγες μέρες μετά το θάνατό του τον Φεβρουάριο του 1987, κληροδότησε τον τίτλο Θέατρο Τέχνης στους Γ. Λαζάνη, Μ. Κουγιουμτζή και Γ. Αρμένη με την προτροπή να συνεχίσουν τη συνεργασία τους στο Θέατρο Τέχνης Κ. Κουν.

Έγραψε τις μελέτες «Η αρχαία τραγωδία-κωμωδία» και «Ο σκηνοθέτης και το αρχαίο δράμα». Υπήρξε γεγονός πως ως σκηνοθέτη τον Κουν απασχολούσε το σύγχρονο νεοελληνικό έργο, η νεοελληνική θεατρική παράσταση, το αρχαίο δράμα και το κλασσικό θέατρο σε σύγχρονη απόδοση.

Ο Κάρολος Κουν ήταν μόνιμος κάτοικος Αθηνών (οδό Λυκαβηττού) και μιλούσε επίσης αγγλικά, γαλλικά και γερμανικά.

Στο φως χαμένο έργο που έγραψαν μαζί Μότσαρτ και Σαλιέρι

motsart-salieri

Μουσικό κομμάτι το οποίο είχαν γράψει από κοινού ο Αυστριακός συνθέτης Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ και ο Ιταλός μουσικός Αντόνιο Σαλιέρι – στον οποίο ο θρύλος αποδίδει τον θάνατο του πρώτου – ανακαλύφθηκε στην Πράγα.

Η παρτιτούρα, που θεωρείτο εδώ και πολλά χρόνια χαμένη, περιλαμβάνει τη μουσική που έγραψαν μαζί Μότσαρτ και Σαλιέρι πάνω σε ένα λιμπρέτο του ποιητή Λορέντζο Ντα Πόντε.

«Ανακαλύφθηκε στα αρχεία του Μουσείου Μουσικής, είναι ένα πραγματικά πολύτιμο εύρημα», είπε η εκπρόσωπος του Εθνικού Μουσείου Μουσικής της Πράγας, Σάρκα Ντοκάλοβα.

Η παρτιτούρα θα παρουσιαστεί επισήμως σε μια συνέντευξη Τύπου που προγραμματίζεται για την Τρίτη, συνέχισε η Ντοκάλοβα, αποφεύγοντας να δώσει περισσότερες διευκρινίσεις.

 

motsart-salieri (1)

 

Ο Μότσαρτ (1756 – 1791), μια από τις μεγαλύτερες διάνοιες όλων των εποχών στον κόσμο της μουσικής, είχε επισκεφθεί πολλές φορές από την Πράγα η οποία τότε ανήκε στην Αυτοκρατορία των Αψβούργων της Αυστρίας. Στις 29 Οκτωβρίου 1787 στην πόλη αυτή δόθηκε η παγκόσμια πρεμιέρα της περίφημης όπερας «Ντον Τζοβάνι», το λιμπρέτο της οποίας είχε γράψει ο Ιταλός Λορέντζο Ντα Πόντε.

Η φήμη, την οποία απορρίπτουν οι ειδικοί, ότι ο Σαλιέρι (1750 – 1825) οδήγησε στον θάνατο τον Μότσαρτ επειδή ζήλευε την ιδιοφυία του, οφείλεται εν μέρει στο ποιητικό δράμα «Μότσαρτ και Σαλιέρι» που έγραψε ο Αλεξάντερ Πούσκιν το 1830.

Αεροπλάνο Boeing Jumbo 747

747

Αποτέλεσε επί δεκαετίες το μεγαλύτερο επιβατικό αεροπλάνο του πλανήτη και άλλαξε για πάντα το πρόσωπο της πολιτικής αεροπορίας.

Πρόκειται για το Boeing 747, το «Jumbo Jet» όπως έγινε γνωστό, που βρίσκεται σε υπηρεσία επί περισσότερα από 40 χρόνια.

Η φωτογραφία που προηγήθηκε καταγράφει την πρώτη φορά που ο πλανήτης είδε το μεγαθήριο των αιθέρων, στις 9 Φεβρουαρίου του 1969.

Μέσα σε 47 χρόνια η Boeing πούλησε περισσότερα από 1500 747 σε ολόκληρο τον πλανήτη. Το πρώτο επιβατικό αεροπλάνο που ξεπέρασε το μέγεθος του 747 είναι το Airbus A380, που παρουσιάστηκε το 2007.

Οι αλλαγές στην αεροναυπηγική βιομηχανία που έφεραν οι τεχνολογικές καινοτομίες των τελευταίων ετών φέρνουν το 747 όλο και πιο κοντά στο οριστικό του τέλος. Η Boeing αποφάσισε να μειώσει τους ρυθμούς παραγωγής, κατασκευάζοντας μόλις ένα 747 κάθε δύο μήνες.

Το πρώτο 747, που απεικονίζεται στην φωτογραφία, εκτίθεται στο Μουσείο Αεροπορίας στο Σιάτλ της Ουάσινγκτον. 

πηγή: www.topontiki.gr

Η «Πολιτεία» του Πλάτωνα το πιο διαβασμένο βιβλίο στα κορυφαία πανεπιστήμια

Plato-225x338

Η «Πολιτεία» του Πλάτωνα είναι το βιβλίο που έχει μελετηθεί περισσότερο στα οκτώ κορυφαία πανεπιστήμια των Ηνωμένων Πολιτειών και, σύμφωνα με τις διεθνείς αξιολογήσεις, κορυφαία και του κόσμου. Παράλληλα, η «Πολιτεία» είναι το δεύτερο πιο διαβασμένο βιβλίο σε όλα τα πανεπιστήμια των ΗΠΑ, όπως προκύπτει από έρευνα της εκπαιδευτικής ιστοσελίδας Open Syllabus Explorer.

Σε αυτή τη δεύτερη λίστα βρίσκεται και άλλο ένα σημαντικό έργο της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, η «Ηθική» του Αριστοτέλη, αλλά και η τραγωδία του Σοφοκλή «Οιδίπους Τύραννος».

Οι ερευνητές της ιστοσελίδας κατέληξαν σε αυτό το αποτέλεσμα εξετάζοντας την on line βάση δεδομένων για τα βιβλία που μελετήθηκαν την τελευταία δεκαετία σε πάνω από ένα εκατομμύριο «courses» των αμερικανικών πανεπιστημίων.

Τα οκτώ κορυφαία πανεπιστήμια συνθέτουν τη λεγόμενη Ivy League της ανώτατης εκπαίδευσης στις ΗΠΑ. Σε αυτήν ανήκουν τα πανεπιστημιακά ιδρύματα του Χάρβαρντ, του Πρίνστον, του Μπράουν, της Πενσυλβάνιας, του Γέιλ, του Κορνέλ, το πανεπιστήμιο Κολούμπια, καθώς και το Ντάρτμουθ Κόλετζ.

Στη σχετική λίστα ακολουθούν η «Σύγκρουση των Πολιτισμών» του Σάμιουελ Χάντιγκτον, το «The Element of style» του Ουίλιαμ Στρανκ, ο «Λεβιάθαν» του Χομπς, ο «Ηγεμόνας» του Μακιαβέλι, η «Δημοκρατία στην Αμερική» του Αλέξις ντε Ντοκβίλ, η «Θεωρία της Δικαιοσύνης» του Τζον Ρόουλς, το «Γράμμα από τη φυλακή του Μπέρμιγχαμ» του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, το «Περί ελευθερίας» του Τζον Στιούαρτ Μιλ και η «Εξέλιξη της συνεργασίας» του Ρόμπερτ Άξελροντ.

Το βιβλίο που έχει μελετηθεί περισσότερο σε όλα τα αμερικανικά πανεπιστήμια είναι το «The Element of style» και ακολουθεί η «Πολιτεία» στη δεύτερη θέση, ενώ στην πέμπτη θέση είναι η «Ηθική» του Αριστοτέλη. Σε αυτή τη λίστα βρίσκεται και το «Κομουνιστικό Μανιφέστο» του Μαρξ (τέταρτη θέση). «Ο Οιδίπους Τύραννος» είναι στην όγδοη θέση, μία πιο πάνω από τον «Φρανκενστάιν» της Μέρι Σέλεϊ.

«Υπάρχουν δύο τρόποι να λάβεις μόρφωση από την Ivy League» σημειώνει η εφημερίδα Ουάσινγκτον Ποστ, παρουσιάζοντας τη μελέτη. «Ο ένας είναι να ξοδέψεις 200.000 δολάρια για να σπουδάσεις σε ένα από τα αμερικανικά πανεπιστήμια που θεωρούνται ανάμεσα στα κορυφαία του κόσμου. Ο άλλος είναι να διαβάσεις τα βιβλία που διδάσκονται στα μαθήματα αυτών των πανεπιστημίων».